هپاتيت چيست؟
« هپاتيت » به التهاب و تورم كبد گفته می شود.
هپاتیت ويروسی بر اثر ويروسهای مختلفی ايجاد می شود كه به تورم كبد منجر مي شوند. مهمترين انواع هپاتيت ويروسی هپاتيت Cو B, Aمی باشند هپاتيت های B و C می توانند آسيب كبدی مزمن ايجاد كنند ويروس آن در سلول های كبدی تكثير می يابد.
. راه های انتقال
انتقال از راه خون: اين ويروس درمحيط خارج از بدن و درون خون خشک تا 3 ماه زنده می ماند ولی با جوشاندن در 100 درجه سانتيگراد به مدت 5 دقيقه از بين می رود. در حال حاضر تمام خونها از نظر انواع بيماريهای عفونی از جمله هپاتيت C مورد بررسی قرار می گيرند و تنها در صورت سالم بودن اجازه تزريق داده مي شود. انتقال در بين معتادين به مواد مخدرتزريقی: استفاده از سرنگ به صورت مشترک بين معتادان به مواد مخدر تزريقی يكي از راههای انتقال هپاتيت , C,Bو ایدز می باشد.
خالكوبی: انجام خالكوبی به جهت زيبایی چهره نظير خالكوبی ابرو نيز يكی از راههای انتقال ويروس می باشد.
انتقال از راه تماس جنسی در خارج از چارچوب خانواده: انسان تنها مخزن ويروس هپاتيت Cاست و تابحال مخزن حيوانی شناخته نشده است. تماس غشاها و پرده های مخاطی (مثل سطح چشم ) با خون وساير ترشحات آلوده به خون (مثل بزاق) يكی ازراههای احتمالی انتقال بيماری است بايد دقت نمود تا درصورت بروز زخم های سطحی بر روی پوست آن را با چسب زخم محافظت كرد.
درمان
درمان ضدويروسی با داروهای تجويز شده توسط پزشك معالج، درمان موجود ديگر پيوند كبد است كه بيمارانی كه دچار آسيب عمده كبدی هستند نامزد انجام پيوند می باشند .
علائم و نشانه ها
بی اشتهايی، خستگی مفرط، كوفتگی، استفراغ، دردشكم، تيره شدن ادرار، كم رنگ شدن مدفوع، زردی ملتحمه چشم، اكثر بيماران بدون علامت هستند.
چه زمانی احتمال جواب به درمان كم است ؟
درآلودگی با ژنوتيپ HCV 1 احتمال جواب به درمان كم است.
توجه: درحال حاضر استفاده از سرنگهای مشترک بين معتادان تزريقی شايعترين راه انتقال در كشور ماست. ممكن است فردی هم هپاتيت B و هم هپاتيت C داشته باشد اغلب كسانيكه آلودگی به هر دو ويروس را دارند، معتادان تزريقی هستند. تاكنون واكسنی ساخته نشده كه بتواند در برابر ويروس هپاتيت C مصونيت ايجاد كند. ويروس هپاتيت Bبيش از هپاتيت C از راه تماس منتقل مي شود. موارد هپاتيت C ناشی از تماس جنسی غالباً در افرادی كه شركای جنسی متعدد دارند ديده می شود.
با توجه به راه های انتقال هپاتيت B و C راه های پيشگيری عبارتند از:
تزريق سه نوبت واكسن هپاتيت B در افراد در معرض خطر / جلوگيری از تماس با خون يا ساير ترشحات افراد آلوده (عدم استفاده از وسايل آغشته به خون مانند تيغ، خالكوبی، تاتو و… ) / ترك اعتياد، تغيير شيوه های مصرف و پرهيز جدی از استفاده اشتراكی از سرنگها / پرهيز از تماس جنسی مشكوک و حفاظت نشده در صورتيكه لباس يا هر شئ ديگری به خون فرد آلوده آغشته شود / استفاده از مواد ضد عفونی كننده مانند مايعات سفيدكننده و مواد كلر دار برای مدت 20 دقيقه / جوشاندن برای مدت 20 تا 30 دقيقه
بهداشت شخصی:
شستشوی خوب دست ها، بايد دست ها را با صابون و آب جاری شست، اگر پوست يا غشاء مخاطی در تماس مستقيم با خون يا ديگر مايعات بدن قرار گرفت، آن قسمت با آب شسته شده يا پاک شود. در جاهايی نظير زمين بازی كه تسهيلات شستشوی دست در دسترس نيست بايد از دستمال های آنتی سپتيک يا پاک كننده های دست موقتاً استفاده شده و به محض امكان دست ها با آب و صابون شسته شوند.
توصيه های حين ترخيص؛ آموزش راههای پيشگيری از انتقال عفونت:
بيمار نبايد در استفاده از وسايل حمام شريک شود / لباسها و حوله های حمام، ظروف غذا و نوشيدنی ها بايد به وضوح بر چسب خورده تا كسی در استفاده از آنها سهيم نشود / مسواک، ناخنگير، وسيله اصلاح، ترمومتر و وسايل آرايش بايستی كاملاً اختصاصی باشند / بعد از حمام و دستشويی و هر گونه تماس با مايعات بدن ( خون، مخاط، منی ) دستها بايد كاملاً شسته شود / فرد مبتلا نبايد غذايی برای اعضای خانواده آماده كند همچنين فرد مبتلا نبايد در كار نقل و انتقال غذا شركت كند ( ممنوعيت كار در رستورانها و اغذيه فروشی ها) / از اهدای خون شديداً اجتناب شود / از استفاده مشترک از غذا، سيگار و يا ظروف غذايی خوداری شود / از تماس های جنسی و تماسهای نزديک شخصی مثل در آغوش گرفتن و بوسيدن مطلقاً خوداری شود / توصيه شود كه اعضای خانواده از ايمونوگلوبولين استفاده كنند و يا بر عليه هپاتيت واكسينه شوند.